Beint í efni

Siðareglur sjúkraliða

Siðareglur sjúkraliða eru grundvöllur fagmennsku og setja ramma utan um ábyrgð, gildi og siðferðileg viðmið stéttarinnar. Þær leiða sjúkraliða í daglegu starfi og tryggja að unnið sé með virðingu, umhyggju og heilindum í þágu sjúklinga og samfélagsins. Heilbrigðisstarfsfólk stendur oft frammi fyrir siðferðilegum ákvörðunum, og því eru skýrar reglur nauðsynlegar til að samræma faglega þekkingu og mannlega umhyggju.

Siðareglur Sjúkraliðafélags Íslands

Í starfi sjúkraliða felst að veita umönnun, aðstoð og endurhæfingu þeim, sem vegna sjúkdóma, öldrunar eða fötlunar eru ekki færir um að framkvæma athafnir daglegs lífs. Sjúkraliði ver meginhluta starfstíma síns í návist skjólstæðinga sinna og hefur hagsmuni þeirra ávallt að leiðarljósi.

  • Sjúkraliði rækir starf sitt af alúð, samviskusemi og trúmennsku og í fullu samræmi við þau hjúkrunarmarkmið sem sett hafa verið.
  • Sjúkraliði virðir rétt skjólstæðinga og rækir störf sín óháð sjúkdómsgreiningu, þjóðerni, litarhætti, trúarbrögðum, aldri, kynferði, skoðunum og þjóðfélagsstöðu.
  • Sjúkraliði gætir trúnaðar við skjólstæðinga og sýnir fyllstu þagmælsku um einkamál þeirra.
  • Sjúkraliði leitar samráðs við viðeigandi aðila telji hann að á rétt skjólstæðinga sé gengið. Hann stuðlar að því í samvinnu við aðrar stéttir að skjólstæðingur (eða aðstandendur hans) sé upplýstur um rétt sinn.
  • Sjúkraliða ber að viðhalda faglegri þekkingu sinni eins og kostur gefst.
  • Sjúkraliði leggur sitt af mörkum til bættrar heilsuverndar.
  • Sjúkraliði gætir virðingar stéttar sinnar innan starfs sem utan.
  • Sjúkraliði skal aldrei ræða með lítilsvirðingu um skjólstæðinga sína, samstarfsmenn eða vinnustað.
  • Sjúkraliði stuðlar að góðu samstarfi innan stéttar sinnar og tekur þátt í félagsstarfi sem vinnur að bættum hag hennar.
  • Sjúkraliði rækir samvinnu við samstarfsstéttir og gagnrýnir þær ekki í áheyrn skjólstæðinga.

Félagar skulu kynna sér ákvæði reglna þessara og leitast við að fylgja þeim í starfi. Siðanefnd félagsins endurskoðar reglur þessar og  fjallar um meint brot á þeim. Í starfi sínu ber sjúkraliðum einnig að hlíta þeim reglum og skyldum sem landslög segja til um.

Tilgangur siðareglnanna er að tryggja að sjúkraliðar starfi af ábyrgð og virðingu fyrir lífi og reisn hvers einstaklings, gæti trúnaðar, viðhaldi þekkingu sinni og sýni heiðarleika og samviskusemi í störfum sínum. Siðareglurnar endurspegla kjarna starfsins, að veita þjónustu með fagmennsku, öryggi og mannlegri umhyggju.

Fagmennska í störfum sjúkraliða

Starf sjúkraliða byggir á traustum siðferðisgrunni þar sem virðing, ábyrgð og trúnaður eru leiðarljós í öllu starfi. Í náminu er lögð áhersla á að nemendur tileinki sér siðareglur stéttarinnar og skilji þá faglegu ábyrgð sem fylgir starfi í heilbrigðisþjónustu.

Sjúkraliðar bera ábyrgð á eigin störfum og skyldu til að sýna skjólstæðingum virðingu, mannlega umhyggju og faglega nærveru. Þeir skulu gæta fyllstu þagmælsku og trúnaðar, vinna af trúmennsku og samviskusemi og viðhalda þekkingu sinni og hæfni í þágu öryggis og velferðar annarra. Siðareglur sjúkraliða eru leiðarljós í daglegu starfi og endurspegla þau gildi sem fagið byggir á — virðingu, ábyrgð, umhyggju og samvinnu.

Sjúkraliðanám er einnig traustur grunnur fyrir áframhaldandi nám innan heilbrigðisvísinda. Samkvæmt reglugerð nr. 511/2013 geta sjúkraliðar lokið 60 ECTS eininga diplómanámi á háskólastigi og orðið sérhæfðir sjúkraliðar, til dæmis á sviði öldrunarhjúkrunar, heimahjúkrunar eða samfélagsgeðhjúkrunar. Slík menntun eykur faglega hæfni og gerir sjúkraliðum kleift að sinna sérhæfðum verkefnum, þar á meðal lyfjagjöf samkvæmt verklagsreglum, blóðtöku, uppsetningu þvagleggja og æðaleggja og öðrum klínískum störfum.

Í reglugerðinni er jafnframt kveðið á um faglega ábyrgð og siðferði sjúkraliða. Þar segir að þeir skuli sýna sjúklingum virðingu, vinna af trúmennsku og árvekni, viðhalda þekkingu sinni, tileinka sér nýjungar í starfi, þekkja lög og reglur sem gilda um heilbrigðisþjónustu, gæta trúnaðar um heilsufar og einkamál sjúklinga og bera ábyrgð á þeim nemum og aðstoðarmönnum sem starfa undir þeirra leiðsögn.

Þessi faglegi rammi tryggir að sjúkraliðar starfi á öruggan, ábyrgan og siðferðilegan hátt, í þágu skjólstæðinga, samstarfsfólks og samfélagsins alls.